Đó là “Ho va ten” đầy đủ của tôi- kẻ lần đầu được thăm thành phố Quy Nhơn. Thưc ra trước đây tôi cũng đã mấy lần đáo qua nơi này, nhưng toàn là “đi ngang qua” nên có biết trời trăng ất giáp gì đâu.
QN là thủ phủ của Bình Định. Thành phố vừa có núi , vừa có biển nên mang vẻ đẹp đầy thơ mộng. Được Bạn Trỗi bỏ lên yên xe chạy lòng vòng trong phố, rồi tiếp xúc với dân tình thật thú vị. Nghe người QN nói chuyện bạn vẫn có thể hiểu được, chẳng cần đến thông ngôn như dân Quảng Ngãi . QN còn có những nét riêng ngồ ngộ, ít ra là trong con mắt ngơ ngác đầy chủ quan như tôi. Vậy tôi đã thấy gì?
- Con ngựa của Quang Trung:
Vừa xuống tàu , đi qua quảng trường TP là tượng đài QTrung đầy uy vũ trong bộ giáp trụ sáng ngời. Cái tượng này trông giống như tượng Pie đại đế ở Pêtécbua , con ngựa tung cao hai vó trước, chồm lên như muốn bay bổng lên trời. Đó là con ngựa Tây. Còn ở QN ,QT cưỡi con “tuấn mã” choằn choằn, lùn tit, đầy cơ bắp. Đây đích thị là chú ngựa thồ. Hừ, thế này mà cũng đòi làm phương tiện tác chiến, đi lại của Hoàng đế? Ngắm pho tượng tôi cứ tức anh ách: Tầm cỡ Ngài là phải ngự cỡ Roll-royce hay chí ít cũng ngồi con Mẹc, thế mà “chúng” dám “bố trí” Ngài cưỡi xe Công nông? Hườm, may đấy ! Ngài còn sống ắt chú nghệ sĩ đắp tượng này sẽ bị trảm vì tội khi quân.
- Tháp đôi:
Giữa TP QN mình cũng có tòa Tháp đôi bằng đất nung phủ rêu phong . Tháp này ăn đứt Tháp đôi Newyork về tuổi tác nhé! Tôi chỉ thắc mắc: Sao dân QN không lấy đôi tháp này làm “Trung tâm thương mại” nhỉ? Lãng phí quá! Mãi sau được Thủy bều, NT giảng giải tôi mới vỡ ra. Mình ngố thật các ông ạ. Hóa ra dân QN khôn hơn thằng Mĩ nhiều: lấy tháp làm TTTM chỉ có chứa tiền, vàng… nhưng về giá trị nó chỉ là muỗi so với bộ “linga,yumi hóa thạch”- báu vật vô giá của dân “Gốc” mình.
- Thịt chó lòng đào:
Thủy Bều có nhã ý thết khách đặc sản quê hương: “cá bò gù chấm mù tạt”, song ý định không thành. “Ban chỉ huy” quyết định chuyển ngay sang món “vitamin gâu gâu”.
Trong bài “Thịt cầy du ký”, tôi từng đề cập đến món thịt cầy miền Trung . Giờ là chén cầy thật của các bố ấy AE ạ.
… Sau dăm cái cua ngoặt, mấy ảnh đưa mình đến ngay quán cầy Nhật Tân. Hay thật , những tưởng chỉ ở SG mới có “đại lý” này! Tra hỏi một hồi tay chủ quán mới khai: chuyện làm ăn mà, “Nhật tân” chỉ là thương hiệu cho oai chứ thực chất thịt cầy ở đây vưỡn “ đậm đà bản sắc Bình Định”. Chuyện này như ở ta, gọi là xe Honđa nhưng lắp toàn hàng Tàu chạy đầy ra đấy!
Bạn mình ra oai đập bàn thét ngay mấy món. Đúng là khách ruột rồi, cũng nhiều thứ phết. Ngon…ngon! Lòng chó nướng béo hơn nơi khác một tí, rõ ràng là có thành phần mỡ chài trong đó. Nhưng điều khác biệt ở đây chính là món thịt luộc. Thịt “ba chỉ” chó được bó lại như giò thủ, đem luộc hoặc hấp rồi thái ra. Thịt có màu hồng hồng , đo đỏ. Sao thế nhỉ? ĐH gắp mà tay run run: “hình như nó chưa chín các anh ạ”. Tôi biết ngay căn bệnh của bọn ít tuổi, chúng còn tiếc cuộc đời lắm, chả bù cho bọn đàn anh K3, K4 “trâu gìa chẳng nệ dao phay”.
Bận tâm làm chi cho mệt. Tôi nghĩ: đã thịt cầy BĐ thì nó phải khác chứ! Đơn giản, ngay trứng luộc cũng còn có đến ba loại : chín kỹ, chín vừa, lòng đào nữa là! Rõ ràng đây là món “thịt chó lòng đào” quê mình rồi, chén tới đi. Lát sau NT đến cả cuời mà rằng: “chó làm theo công nghệ cắt tiết thịt mới trắng, mần theo công nghệ chích điện sẽ màu hồng, thịt ngọt hơn”. Gặp người “tinh thông nghiệp vụ” có khác, cái gì cũng uyên bác, tường tận , nghe sướng cả lỗ tai.
Nhưng chuyện thịt chó chả hay bằng chuyện người chén thịt chó đâu. Các bác chờ tí!
Số là cái bàn của AE Trỗi mình đặt ngay gần cửa ra vào, nơi “ông đi qua , bà đi lại”, mà sao như cả TP này ai cũng quen biết , thân tình với TB, NT! “ Thảm họa” bắt đầu từ đây. Thôi thì đủ các thành phần “Quân-Dân-Chính-Đảng”, cứ chừng 3-5 phút lại có một chú cầm cái chung be bé đến “kính cẩn nghiêng mình” mời bạn mình rước một ly . Theo phép lịch sự họ mời bạn mình tất phải mời cả những người cùng bàn, “mất gì của bọ!”. Lại cũng “theo phép lịch sự”, họ mời chẳng lẽ mình từ chối?
Bàn nhậu bỗng chốc biến thành bàn của Ttrụ sở Văn phòng tiếp dân. Ôi chao. Cái ân , cái nghĩa bạn mình gieo giắc cỡ nào mà giờ này gặt hái bội thu? Thành quả của công tác “vận động đồng bào” đây. Rất nể bạn mình, từ lâu, rất lâu đã âm thầm “đi sâu, rất sâu vào quần…quần chúng”.
Nhắm sức không hóa giải nổi pháp “xa luân chiến” , AE nhất trí chước “tẩu vi thượng sách”, trong khi mồi đang béo, diệu đang nồng. Đau khổ! Nhưng người quân tử đâu có quên dồn “thit chó lòng đào” bỏ bịch nilon!?
“Đường về nhà còn xa lắm”! Thủy Bều kéo cả băng về tệ xá nơi nồi cháo trai ngọc đang chờ sẵn. Húp tô cháo mà cứ như lên thiên đường. Tuyệt!
Quê đẹp, người đẹp, chỉ tiếc dù đã khua muôi đến mấy lần trong nồi, tôi vẫn chẳng vớt được viên ngọc trai nào. Cám ơn “BTGMT” đã gúp choAE chúng tôi một chuyến đi đầy ấn tượng.
SG 8/8/2011
Bạn Trỗi gốc miền Tây